Вчера во 01:30 часот, полициски службеници од Одделението за внатрешни работи (ОВР) Гостивар спроведоа акција во угостителски објект во селото Добри Дол, општина Врапчиште. При извршените проверки, затекнати биле вкупно 13 женски лица, од кои девет државјанки на Колумбија и четири македонски државјанки. Поради злоупотреба на туристичкиот престој, деветте странски државјанки, П.Ц.Д.М. (32), Д.Ј.Ј.Р. (28), Х.М.М.Л. (23), О.К.Е.(34), З.М.А.М. (24), Х.Б.К.В.(20), Ј.Н.В. (26), Л.С.Ј.Р. (26), и П.М.М.М. (32), сите од Колумбија, се лишени од слобода. Против нив се поднесени соодветни пријави, а по одлука на Основниот суд Гостивар, на странските државјанки им е изречена мерка забрана за влез во Македонија во траење од една година, како и парична казна. Полициски службеници од Единицата за финансиски криминал приведоа пет лица поради сомневање за сторено кривично дело „злоупотреба на службена положба и овластување“. Приведени се: Н.Р. (51) од Куманово, поранешен директор на ЈП „Агро Берза“ Скопје; Р.А. (61) од Тетово, поранешен директор на Агенцијата за стоковни резерви; Т.К. (55) од Скопје, поранешен раководител во Агенцијата за стоковни резерви; Т.Д. (58) од Куманово, поранешен заменик-министер за земјоделство, шумарство и водостопанство и државен советник; и М.П. (68) од Скопје, ангажирано вешто лице. Во акцијата биле извршени и претреси на пет локации во Скопје, Куманово и Тетово, а против лицата е поднесена кривична пријава до Основното јавно обвинителство Скопје. Кривичното дело е сторено со злоупотреба на службената должност, при што Н.Р., Р.А., Т.К. и Т.Д., во својство на овластени лица, доставиле неточни податоци и информации до Владата. Имено, иако биле должни да ја известат Владата за фактичката состојба и за настанат неоснован кусок на меркантилна пченица и јачмен во ЈП „Агро Берза“ за периодот од 2019 до 2021 година, тие постапиле спротивно на Законот за стоковни резерви. Пријавените во 2022 година изготвиле записник со кој предложиле прифаќање отпис на кусок во количина од 1.500 тони меркантилна пченица и 500 тони јачмен, знаејќи дека овој кусок всушност се однесува на долг период од 2007 до 2021 година, иако немало законска основа да се земе предвид тој период. Причината е што во 2019 година била извршена целосна обнова на складираните житни култури, а во претходните годишни надзори не бил констатиран кусок. Ангажираното вешто лице, М.П., постапил спротивно на Законот за процена и договорот за услуга, изготвувајќи вешт наод со внесени невистинити податоци, при што не ја зел предвид целокупната документација од Агенцијата за стоковни резерви и ЈП „Агро берза“. Овој вешт наод бил приложен кон информацијата која Владата ја прифатила, со што Агенцијата за стоковни резерви била задолжена да изврши отпис на житните култури. Со ова, на државниот Буџет му е нанесена штета од 473 илјади евра (според цените во моментот на отписот, вредноста достигнала 780 илјади евра). Според Државниот завод за статистика, во септември е произведено повеќе електрична енергија отколку што е потрошено. Вкупната бруто-произведена електрична енергија во септември изнесува 391.740 MWh, што е за 4,9% повеќе од вкупната бруто-домашна потрошувачка. Бруто-домашното производство на електрична енергија учествува со 100% во бруто-домашната потрошувачка на електрична енергија. Вкупната потрошувачка по видови енергенти изнесува: 373.518MWh електрична енергија, 19.406 милиони нормални кубни метри природен гас, 368.114 тони јаглен и 95.577 тони нафтени продукти. Според податоците, 99,9% од вкупната потрошувачка на јаглен е употребена за производство на електрична енергија. Во споредба со истиот месец лани, забележано е намалување на потрошувачката на одредени енергенти: потрошувачката на природен гас е намалена за 15,5%, што ДЗС го објаснува со намалената активност на когенеративните постројки, додека потрошувачката на нафтени продукти е намалена за 13,2%. Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини објави дека наплатата на надоместоците за експлоатација на минерални суровини за првите 9 месеци достигна над 15 милиони евра. Само во третиот квартал од 2025 година, наплатата достигна рекордна сума од околу 6,2 милиони евра, што е зголемување за повеќе од два и пол пати споредено со истиот период во 2024 година, кога биле наплатени околу 2,4 милиони евра. Во првиот квартал од 2025 година се наплатени околу 4,2 милиони евра, а во вториот квартал околу 4,6 милиони евра, што е значително повеќе од истите квартали во 2024 година. Министерството нагласи дека овие резултати се директна последица на посветените активности за подобрување на наплатата и зајакнување на контролата врз обврските на концесионерите. Клучни чекори вклучуваат засилени инспекциски контроли и испраќање писмени опомени, со ризик од едностран раскин на договорите за оние кои не ги почитуваат законите. Владата, на предлог на Министерството, веќе донесе 46 одлуки за едностран раскин на договори за концесија за експлоатација на минерални суровини, делумно поради неплаќање на концесискиот надоместок. Дополнително, од 1 јануари 2025 година е воведен Нов Тарифник кој ја зголеми висината на надоместоците до 100%, со цел да се обезбеди правична вредност за користење на природните ресурси. Овие измени не се однесуваат на енергетските минерални суровини, како јагленот, со цел да се заштитат граѓаните од дополнителен притисок врз цените на електричната енергија. Министерството очекува наплатата дополнително да расте откако концесионерите ќе ги регулираат преостанатите обврски. Премиерот Христијан Мицкоски денес истакна дека мерката за самовработување бележи најголем интерес досега, со вкупно 6.045 пристигнати апликации. Од вкупниот број апликации, 3.296 се од млади лица под 29 години. До овој момент се издадени 2.916 ваучери за изработка на бизнис план, а оценети се 2.681, при што 1.140 се за млади до 29 години, 912 за лица над 29 години, а 629 за правни субјекти регистрирани како ДОО. Во моментот, 2.545 лица веќе се во процес на потпишување договори за грант, по што ќе следи дводневна обука. Финансиската поддршка е зголемена за 7.000 евра за лица над 29 години (или 14.000 евра ако се здружат во ДОО) и 10.000 евра за млади до 29 години (или 20.000 евра ако се здружат во ДОО). Овие средства ќе овозможат отворање на нови занаетчиски работилници, ИТ-стартапи, услуги и производствени мали фирми, создавајќи нови можности за развој на целата економија. Мерката е дел од Оперативниот план за 2025 година, кој тежи над 2,5 милијарди денари (40 милиони евра), што е рекорден износ и за 7,5 милиони евра повеќе од минатата година, а се очекува да опфати 16.507 лица. Поради огромниот интерес, Министерството за економија и труд заедно со Агенцијата за вработување предложија ревизија на Планот, при што се прераспределија дополнителни 300 милиони денари, плус 161 милион денари обезбедени преку ребалансот на Буџетот. Премиерот ја нарече мерката силен инструмент во борбата против невработеноста, менувајќи ја филозофијата од држава која само обезбедува социјална поддршка, во држава која создава можности и охрабрува личен напредок. Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини воведе современ дигитален систем и специјализиран дрон за надзор и мониторинг на сите концесии во државата – од минерални суровини, до соларна енергија и ветерни инсталации. Овој чекор е насочен кон зајакнување на контролата, транспарентноста и одговорното користење на природните ресурси. Новата технологија овозможува прецизно следење на експлоатацијата на минералното богатство, како и проверка на точните координати и инфраструктурата на соларните панели и столбовите за мерење на ветерните паркови. Со воведувањето на дронот, инспекцискиот надзор значително се зајакнува: им овозможува на инспекторите да вршат увид без секогаш да бидат физички присутни на терен, обезбедува побрза реакција, пократко време за контрола и непречено следење на активностите. Овој систем овозможува подетално следење на работата на концесионерите и значително го намалува ризикот од злоупотреби. Министерката Сања Божиновска истакна дека со овој систем се унапредува инспекциската контрола: „Создадовме можност за современ и ефикасен надзор, кој овозможува концесиите да се користат одговорно и согласно законот“. Вработените во Министерството кои ќе управуваат со дронот веќе поминаа специјализирана обука за негово користење и правилна интерпретација на податоците од далечинското набљудување. Користењето на дронови е веќе стандардна практика во развиените земји за мапирање, инспекциски надзор и мониторинг на енергетски и природни ресурси. Со оваа иновација, Министерството ја следи светската пракса и ја унапредува модернизацијата и ефикасноста во управувањето со ресурсите.