Велешката компанија „Ветекс“ АД Велес ги објави финансиските резултати за првите шест месеци од 2026 година, успевајќи да ја одржи стабилноста во услови на голема економска и политичка криза во Европа. Според официјалното образложение за резултатите од работењето, во овој период претпријатието оствари нето-добивка во износ од речиси 162.300 евра (9.985.000 денари).
Во периодот заклучно со крајот на јуни, компанијата реализираше вкупен приход во износ од 3,31 милиони евра (204.018.000 денари). Овој резултат бележи благ пад од 3,3% во споредба со истиот период минатата година. Главен извор на приходите останува продажбата на конец за плетење, наменет како за домашниот, така и за странските пазари.
На страната на расходите, „Ветекс“ во првото полугодие направи вкупни трошоци во износ од 3,12 милиони евра (192.439.000 денари), што претставува намалување за 3,44% во споредба со првите шест месeци од 2025 година. Намалувањето на расходите во голема мера ја компензираше благата надолна линија кај приходите. Овие трошоци главно се однесуваат на набавка и потрошувачка на суровини и материјали за производството, енергенси како електрична енергија и мазут, како и трошоци за исплата на плати и надоместоци за вработените во фабриката
Во делот на финансиските обврски, менаџментот информира дека во изминатите шест месеци компанијата немаше нови кредитни задолжувања. Истовремено, сите пристигнати обврски кон банките се враќани навремено и редовно, при што по основ на доспеани кредити се исплатени вкупно преку 166.100 евра (10.215.778 денари).
Исполнувањето на производствениот план до крајот на тековната година ќе се одвива и ќе се прилагодува согласно барањата на пазарот, но и во зависност од техничките возможности и вкупниот капацитет на претпријатието. Од компанијата најавуваат дека во претстојниот период фокусот ќе биде ставен на инвестиции во осовременување на основните средства, со цел да се подигне конкурентноста и успешно да се следат строгите пазарни барања. Владата на последната седница ја усвои новата Стратегија за борба против измами и заштита на финансиските интереси на Европската Унија во земјава, која го опфаќа периодот од 2026 до 2030 година. Со овој стратешки документ се зајакнува законската, институционалната и оперативната рамка за превенција, откривање, истрага и санкционирање на какви било неправилности при користењето на европските пари.
Стратегијата е подготвена согласно обврските од Националната програма за усвојување на правото на ЕУ (НПАА) во рамки на Поглавјето 32 – Финансиска контрола. Ова поглавје ги регулира јавната внатрешна финансиска контрола, надворешната ревизија, заштитата на финансиските интереси на ЕУ и заштитата на еврото од фалсификување. Главната цел е да се подигне нивото на дисциплина, одговорност и транспарентност при трошењето како на европските, така и на домашните буџетски средства.
Документот е плод на заедничка работа на Одделението за координација на борба против измами на ЕУ средствата (АФКОС) при Министерството за финансии, домашната институционална АФКОС мрежа, телата кои управуваат со ЕУ фондовите во земјава и Европската канцеларија за борба против измами (ОЛАФ).
Спроведувањето на оваа стратегија ќе се фокусира на четири клучни столба. Првиот се однесува на превенцијата преку воспоставување на поефективни мерки за спречување на неправилности уште во почетна фаза. Вториот столб опфаќа подобрување на дигиталните и оперативните алатки за навремено откривање и воочување сомнежи за измама. Како трет сегмент е обезбедувањето брз и соодветен третман на пријавените случаи при истрагата и гонењето, додека четвртиот столб е насочен кон зајакнување на капацитетите за брз поврат на средствата, изрекување одвраќачки казни и воведување соодветни финансиски корекции во случај на злоупотреби.
Првата ваква национална стратегија во земјава беше донесена во 2019 година, а со новата верзија за периодот 2026–2030 година уште посилно се промовира принципот на „нулта толеранција“ за каков било обид за финансиски малверзации со фондовите на ЕУ. Министерството за финансии изврши трансфер на нови 148,6 милиони денари, односно 2,4 милиони евра кон Развојната банка. Овие средства се наменети за директна поддршка на инвестициските циклуси во домашните претпријатија.
Со оваа последна трансакција, вкупната сума пласирана од централниот буџет во домашната економија за реализација на инвестиции достигна 14,5 милијарди денари, што е еднакво на 235,8 милиони евра. Инаку, вкупниот буџет предвиден за поддршка на домашните компании изнесува 250 милиони евра, додека целокупната вредност на овој инвестициски циклус се проценува на околу 300 милиони евра.
Владините средства се пласираат до крајните корисници преку деловните банки под исклучително поволни услови со цел поттикнување на приватните инвестиции, сопствениот развој на фирмите и севкупниот економски раст. Кредитите се доделуваат со фиксна каматна стапка од 1,95% на годишно ниво, рок на отплата до 15 години и грејс-период до 3 години Во првото полугодие од 2026 година, Реплек АД оствари вкупни продажби во сегментот Фармација во износ од 13,9 милиони евра. Извештајот за работењето во овој период покажува исклучително силен перформанс на домашниот пазар кој бележи раст од 24%, додека на извозните пазари се забележува променета динамика под влијание на глобални фактори.
Клучни остварувања во првото полугодие
Во периодот од 1 јануари до 30 јуни 2026 година, Реплек АД на домашниот пазар оствари продажба од 4,8 милиони евра. Од друга страна, на извозните пазари се реализирани 9,1 милиони евра. Иако вкупните продажби во сегментот Фармација бележат намалување од 15% во однос на истиот период од 2025 година, домашниот сектор бележи континуирано засилување. Домашниот пазар сега учествува со околу 35% во вкупните продажби.
Како клучна се издвојува и реализацијата на првиот извоз на македонски производ кон Велика Британија, што претставува конкретна потврда за способноста на компанијата да навлезе на високо регулирани пазари.
Растот на домашниот пазар од 24% во првите шест месеци од годинава претставува дополнително забрзување во споредба со првиот квартал, кога тој изнесуваше 20%. Овој резултат е директна потврда на ефектите од новите производи лансирани во 2025 година кои постепено го наоѓаат своето место на пазарот, како и на силниот комерцијален придонес на клучните производни линии.
На извозните пазари, продажбите во првото полугодие беа под влијание на променета динамика во дел од партнерските канали, каде што настанаа поместувања во временските рамки на планираните испораки. И покрај тоа што побарувачката на клучните пазари останува непроменета и договорните обврски се во сила, реалниот момент на реализација на испораките останува под влијание на глобални фактори во синџирите на снабдување.
Стратешки фокус за наредниот период
Стратешките активности на компанијата во наредниот период остануваат фокусирани на понатамошно проширување на меѓународните пазари и продлабочување на соработката со постојните партнери. Истовремено, се работи на развој и лансирање на нови производи за проширување на постојното портфолио, како и на унапредување на производствените капацитети преку тековната изградба на новиот погон за полуцврсти и течни форми.
Компанијата е насочена и кон зајакнување на регулаторното присуство преку нови меѓународни регистрации, како и кон дигитализација и оптимизација на деловните процеси со цел зголемување на оперативната ефикасност.
Во втората половина од годината се очекува домашниот пазар да ја задржи растечката динамика. Тој ќе продолжи да претставува важен двигател на резултатите на Групацијата, поддржан со позиционирањето на новите производи и континуираните комерцијални активности. Управата за јавни приходи (УЈП) ги објави резултатите во наплатата на јавните приходи за првата половина од оваа година. Во периодот јануари–јуни, во државната каса по основ на даноци и придонеси се слиле вкупно 2 милијарди и 271 милиони евра. Оваа сума има раст од 231,8 милиони евра во споредба со истиот период минатата година, што според надлежните е директен доказ за засилената економска активност и повисоката даночна дисциплина во земјава.
Гледано по структури, во првите шест месеци даночните приходи бележат пораст од 14,9%, додека приходите од социјални придонеси се повисоки за 7,6% во однос на лани. Статистиката на УЈП особено го издвојува месец јуни, кој завршил со голем скок – наплатата на даноците во овој месец пораснала за дури 41,6%, додека кај социјалните придонеси е забележан раст од 12% во споредба со јуни минатата година.
Данокот на добивка и личниот доход во незапирлив раст
Бизнис секторот покажува сериозна виталност, што се рефлектира и преку данокот на добивка. По овој основ во првото полугодие се наплатени 224,5 милиони евра, односно 14,5% повеќе од лани. Овој кумулативен раст во апсолутен износ е речиси 17 пати поголем од растот што беше остварен во првиот дел од 2025 година. Дополнително, во месеците март и април годинава е реализирана највисоката месечна наплата на данокот на добивка во последните пет години, што се должи на подобрените финансиски биланси на компаниите.
Позитивен тренд и натамошна стабилизација има и кај данокот на личен доход, каде што се наплатени 285,2 милиони евра, бележејќи континуиран месечен раст и вкупно зголемување од 11,7%. Најголем прилив е евидентиран кај доходот од работа (особено договори на дело и авторски права), закупнини, капитални добивки и игри на среќа. Јуни се покажа како рекорден и во оваа категорија со месечен раст на наплатата од 20,8%.
ДДВ со силен прилив и покрај олеснувањата за горивата
Најголемиот буџетски полнач, Данокот на додадена вредност (ДДВ), во првите шест месеци од годинава донесе прилив од 703,4 милиони евра, што е за 16,4% повеќе во споредба со истиот период лани. Ова темпо на раст е дури шест пати побрзо од динамиката забележана во истиот период претходната година. Карактеристично е што овој висок резултат е остварен и покрај тоа што во дел од годината се применуваа намалени стапки на ДДВ за нафтените деривати. Од УЈП објаснуваат дека тоа значи дека растот се должи на реално проширена даночна база и зголемен промет во земјата и увозот, а не на дополнително даночно оптоварување на граѓаните.
Одлични резултати се евидентирани и во фондовите за социјално, пензиско и здравствено осигурување, каде што по основ на социјални придонеси се инкасирани 1 милијарда и 57,7 милиони евра. Од даночната администрација порачуваат дека овие бројки се јасен сигнал за економска стабилност, кои гарантираат редовно и навремено сервисирање на сите буџетски обврски кон здравството, образованието и социјалната заштита. Министерката за финансии, Гордана Димитриеска-Кочоска, на прес-конференција го презентираше отчетот за двегодишното управување со јавните финансии, нагласувајќи дека во услови на тешки економски предизвици и глобални неизвесности, Министерството направило свесен избор за фискална одговорност и долгорочни решенија наместо краткорочен популизам. Според неа, макроекономските индикатори потврдуваат стабилно закрепнување и позитивна траекторија на економскиот раст, кој од просечните 1,8% во периодот од 2017 до 2023 година, се искачи на 3% во 2024 и 3,5% во 2025 година.
Министерката посочи дека инфлацијата е успешно амортизирана и по падот од 14,2% во 2022 година, во мај годинава таа е сведена на 4,8%. Оваа стабилност овозможи реален раст на платите, кои по номиналниот раст од 12,6% во 2024 и 9,6% во 2025 година, бележат реален скок во куповната моќ на граѓаните. Во делот на раздолжувањето, Димитриеска-Кочоска информираше дека во изминатите две години се сервисирани дури 4,4 милијарди евра од јавниот долг, а до крајот на годината доспеваат уште 983 милиони евра стари долгови. И покрај ова масовно враќање на кредити, таа подвлече дека јавниот долг во првиот квартал од 2026 година изнесува стабилни 58,9% од БДП, што е под нивото на претходните владини проекции, бидејќи дефицитот повеќе не се троши за тековна потрошувачка туку за капитални инвестиции.
За првпат е воведен системски пристап во менаџирањето со капиталните проекти преку формирање на Комитетот за јавни инвестиции, со што средствата се насочуваат само кон реално подготвени проекти во патна и железничка инфраструктура, енергетика, образование и одбрана. Воедно, остварено е централно-локално партнерство преку издвојување на 250 милиони евра за општински проекти, како и дополнителни 250 милиони евра поволни кредити за домашните компании. На даночен план, царинските стапки за 70 суровини се усогласени со ЕУ, а воведен е и меѓународниот „OECD Pillar 2“ систем за глобален минимален ефективен данок од 15% за големите мултинационални компании со добивка над 750 милиони евра.
На прес-конференцијата беше ставен посебен акцент на воведувањето ред и строга законска контрола во сивата зона. Преку новиот Закон за игри на среќа, кој донесе повисоки надоместоци за приредувачите и заштита на младите, одземени се две лиценци за работа. Уште построга била контролата кај брзите кредити, каде што во периодот од јули 2024 до јуни 2026 година се извршени масовни надзори, при што се одземени 5 дозволи за работа на финансиски друштва, изречени се глоби од 2,58 милиони денари за 18 друштва и се издадени 55 наредби за отстранување неправилности.
Како успешна реформа беше посочено и зајакнувањето на пазарот на капитал преку третата емисија на граѓански обврзници, во која 1.543 граѓани инвестираа над 2 милијарди денари (околу 33 милиони евра). На крајот, министерката потсети дека државата успешно го ублажила и најновиот ценовен шок предизвикан од конфликтот на Блискиот Исток, преку брзи антикризни мерки со кои ДДВ-то за нафтените деривати беше намалено од 18% на 10%, заедно со кратење на акцизите за дизелот и бензините, со цел целосна заштита на стандардот на граѓаните и стопанството.
Управата за јавни приходи (УЈП) упати двојно известување до даночните обврзници, потсетувајќи ги на клучните законски рокови кои доаѓаат деновиве. Првиот и најитнот рок истекува вечерва на полноќ (25.06.2026 година), кога е крајниот термин за фирмите да поднесат ДДВ-04 пријава и да ги платат обврските за овој даночен период.
Од Управата информираат дека заклучно со вчерашниот ден се поднесени 78 % од очекуваните пријави и апелираат до останатите бизниси веднаш да ги достават документите до своите сметководители за да се избегне колапс и преоптоварување на електронскиот систем во последните часови.
Паралелно со ова, УЈП испрати важно известување и до граѓаните, потсетувајќи ги дека крајниот рок за уплата на данокот утврден со Годишната даночна пријава (ГДП) за 2025 година истекува на 30 јуни 2026 година. Секој граѓанин кај кого пријавата покажала износ за доплата е должен да ја изврши трансакцијата навреме за да избегне дополнителни трошоци и камати, додека за оние со корегирани решенија рокот е 15 дена од денот на доставувањето.
Постапката за плаќање е дигитализирана преку системот за е-Даночни услуги, каде граѓаните во својот профил, во делот за ГДП за 2025 година, преку опцијата за печатење можат да го преземат налогот за плаќање што се наоѓа на третата страница од документот.
Управата апелира до граѓаните да внимаваат на точноста при внесувањето на податоците, бидејќи уплатата нема да биде евидентирана доколку погрешно се внесат матичниот број (ЕМБГ) или фолио бројот од налогот. Дополнително, доколку плаќањето се врши во име на друго лице, како член на семејството, задолжително мора претходно да се изврши промена на налогодавецот преку посебно упатство содржано на веб-страницата на УЈП. За граѓаните кои не се во можност да го подмират целиот даночен долг одеднаш, од Управата потсетуваат дека постои законска опција за репрограм, односно одложено плаќање на долгот на рати. 
