Државниот завод за статистика (ДЗС) ги објави најновите податоци за исплатените плати во земјава за април 2026 година. Според извештајот, просечната месечна исплатена нето-плата по вработен изнесува 48.779 денари, што претставува зголемување за 7,3% во споредба со истиот месец претходната година. Кај бруто-платата е забележан сличен тренд, па така просечната месечна исплатена бруто-плата за април изнесува 73.366 денари и е за 7,4% повисока во однос на април 2025 година.
Годишниот раст на нето-платите во најголем дел се должи на зголемувањата регистрирани во три клучни економски сектори. Најголем скок е забележан во секторот финансиски дејности и дејности на осигурување, каде платите пораснале за 27%. Потоа следи секторот за снабдување со вода, отстранување на отпадни води и управување со отпад со раст од 9,4%, како и трговијата на големо и мало заедно со поправката на моторни возила со зголемување од 9,2%.
Статистичарите нотираат позитивни поместувања на платите и на месечно ниво, односно во споредба со претходниот месец (март 2026). Финансискиот и осигурителниот сектор повторно предводи со месечен раст од 20,1%, трговијата на големо и мало бележи зголемување од 2,1%, додека кај административните и помошните услужни дејности платите во април биле повисоки за 2% во однос на претходниот месец.
Сличен месечен индекс на раст е забележан и кај бруто-износите, каде покрај овие сектори, дополнителен скок од 1,8% е евидентиран и во јавната управа, одбраната и задолжителното социјално осигурување. Дирекцијата за заштита и спасување (ДЗС), предводена од директорот Стојанче Ангелов, упати јавен повик до поранешните припадници на Армијата, Полицијата и Противпожарните единици за организирано учество во справувањето со претстојните летни пожари на отворен простор и шумски пожари.
Ангажманот е предвиден за период од три месеци во текот на летото, а за таа намена е обезбеден вкупен нето-хонорар од 132.000 денари (2.150 евра), односно по 44.000 денари месечно преку договор на дело. Доколку пријавените лица се во пензија, исплатата на нивната редовна пензија нема да биде прекината.
Повикот се однесува на три конкретни позиции: возачи на специјални противпожарни возила (со возен парк од 22 пинцгауери, 5 хермелини и 15 пренаменети БТР-и), оператори на вградените противпожарни пумпи, како и оператори со противпожарни водни ранци и метли. Работното време ќе биде флексибилно и целосно прилагодено на состојбата на теренот, со дејствување во деновите со зголемен обем на пожари. Користењето на слободни денови ќе се договара со цел на ангажираните лица да им се овозможи користење на однапред планиран летен одмор.
Кандидатите кои аплицираат потребно е да исполнуваат неколку основни услови: да имаат најмалку петгодишно професионално искуство во безбедносните или противпожарните служби (без разлика дали се во пензија или ги напуштиле редовите од други причини) и да бидат во добра здравствена и психофизичка кондиција соодветна на нивната возраст. За сите избрани кандидати, ДЗС ќе организира здравствени прегледи, психофизички проверки и кратка противпожарна обука, а ќе им биде обезбедена и комплетна противпожарна униформа и заштитна опрема. На почетокот тие ќе бидат распоредени на полесни интервенции, а подоцна ќе даваат поддршка на локалните противпожарни сили низ целата држава.
Заинтересираните лица можат да се пријават по електронски пат со испраќање порака на е-адресата: dzs@dzs.gov.mk. Во пријавата треба да наведат име и презиме, кратка работна биографија и личен телефонски број за контакт. За дополнителни информации и прашања, на располагање е отворен и телефонскиот број на Дирекцијата: 070 333 980. Министерството за финансии подготвува сериозни измени и дополнувања на Законот за финансиски друштва, со цел драстично да се зајакне регулаторната рамка, да се заштитат граѓаните од можни злоупотреби и да се унапреди транспарентноста во овој сектор.
Новите законски измени предвидуваат воведување на задолжителни внатрешни тела во секое финансиско друштво, како што се одбор за внатрешна ревизија, одбор за кредитен ризик и надзорен одбор. Дополнително, државата воспоставува многу построга контрола и при отворањето на нови деловни простории на овие друштва, за што во иднина ќе биде потребна претходна согласност од Министерството за финансии, врз основа на точно утврдени критериуми за условите на работење.
Една од клучните новини во законот е целосното укинување на исплатите на кредити во готовина. Со оваа измена, сите одобрени кредитни средства ќе можат да се исплаќаат исклучиво преку банкарска сметка на корисникот. Оваа мерка се воведува за да се обезбеди целосна следливост на финансиските текови и максимално да се намалат ризиците од какви било манипулации со готовински пари. Воедно, реформата предвидува и значително зголемување на износот на основната главнина која финансиските друштва мора да ја поседуваат за да можат воопшто да добијат лиценца за работа.
Министерката за финансии, Гордана Димитриеска-Кочоска, појасни дека ваквото заострување на критериумите е директен одговор на засилените теренски контроли, кои откриле сериозни слабости и непрецизности во постојната регулатива. Досегашните законски празнини оставале простор за различни толкувања и лоши практики на пазарот. Поради утврдени неправилности при вонредните инспекции, Министерството веќе преземало и радикални мерки, вклучително и одземање на лиценци за работа на одредени субјекти кои ги прекршиле правилата.
Голем дел од овие инспекциски постапки биле иницирани по директни пријави од самите граѓани, кои според министерката имаат клучна улога во лоцирањето на аномалиите на терен. Со финализирањето на овие законски измени се очекува сериозно зајакнување на државниот надзор и воспоставување на значително повисоки професионални стандарди за работа на сите финансиски друштва кои нудат кредитни производи во земјата. Трошоците за живот во Македонија продолжија да растат и во текот на минатиот месец. Според најновите податоци на Државниот завод за статистика, инфлацијата мерена преку индексот на трошоците за живот во мај, во споредба со претходниот месец, бележи раст од 0,6 проценти.
Гледано по сектори, најсериозен скок на трошоците во мај е регистриран кај транспортот, каде што цените се зголемиле за 1,6 проценти. На удар на граѓаните беа и основните потреби, па така во групите за облека и обувки, како и за храна и безалкохолни пијалаци, е забележан раст од 1 процент. Статистичарите измерија повисоки трошоци и кај рекреацијата, спортот и културата за 0,9 проценти, информациите и комуникациите за 0,7 проценти, како и кај рестораните и услугите за сместување кои поскапеле за 0,5 проценти. Минимален раст од 0,1 процент има кај здравствената заштита и домувањето, каде што спаѓаат сметките за вода, струја, гас и други горива.
Од друга страна, мало опаѓање за буџетот на граѓаните има кај личната нега, социјалната заштита и разновидните стоки и услуги каде цените паднале за 0,4 проценти, како и кај покуќнината и опремата за домаќинства за симболични 0,1 процент. Цените на услугите за образование, осигурувањето, финансиските услуги, како и алкохолните пијалаци и тутунот останаа на исто ниво како и во април.
Најзагрижувачки е долгорочниот тренд, со оглед на тоа што индексот на трошоците за живот во мај 2026 година, во споредба со истиот месец лани, бележи зголемување од 4,8 проценти. Во истиот едногодишен период, индексот на цените на мало пораснале за 5,6 проценти. Управата за јавни приходи ја заврши комплетната обработка на даночните биланси за 2025 година, а резултатите покажуваат значителен раст на даночната основа, повисок пресметан данок и стабилност во наплатата. Според официјалните податоци на УЈП, по исклучувањето на компаниите кои користат законски олеснувања како оние во ТИРЗ зоните, даночната основа и пресметаниот данок на добивка за 2025 година бележат пораст од 14% во споредба со претходната година. Овој позитивен тренд донесе и рекорден нето даночен ефект кој е повисок за дури 33% во однос на претходната година, што првенствено се должи на зголемените добивки кај компаниите и помалото користење на даночни намалувања.
Дека бизнис секторот е во развој потврдува и бројот на поднесени даночни биланси. Образецот ДБ за оданочување на добивка го поднеле 25.506 даночни обврзници, што е зголемување во однос на претходната година кога биле регистрирани 25.051 фирми. Воедно, најголем дел од македонските трговски друштва и понатаму го користат поедноставениот даночен режим наменет за микро и мали компании.
Така, образецот ДБ-ВП за оданочување на вкупен приход го поднеле 50.465 обврзници, што е пораст во споредба со ланските 49.126 биланси. Во рамки на овој режим, фирмите со приход до 3.000.000 денари се целосно ослободени од данок, додека оние со приход меѓу три и шест милиони плаќаат данок од 1,0%. Од нив, вкупно 3.883 обврзници пресметале данок на вкупен приход, што е раст од 8,6% на годишно ниво, иако вкупниот нето даночен ефект во овој сегмент бележи благ пад и изнесува 45.300.000 денари.
Позитивни поместувања има и кај претприемачите и физичките лица кои вршат дејност. Кај трговците-поединци, занаетчиите, земјоделците и лицата со слободни занимања, даночната основа и пресметаниот данок на доход бележат пораст меѓу 2,0% и 3,0%. УЈП во овој сектор обработи вкупно 9.921 годишни биланси, што е зголемување во споредба со минатогодишните 9.705 пријави.
Интересен тренд е забележан и кај невладиниот сектор каде што 247 здруженија и фондации кои го надминале прагот од 1.000.000 денари од стопанска дејност платиле данок од 1,0%. Иако нивниот број е драстично намален во однос на претходната година кога имало 1.310 вакви обврзници, пресметаниот данок од нивна страна е поголем и изнесува 21.700.000 денари.
По финализирањето на оваа даночна сезона, Управата за јавни приходи веќе започнува со следните фази од своето работење. Фокусот во наредниот период ќе биде ставен на откривање на оние субјекти кои воопшто не поднеле биланси, ефикасна наплата на пријавените долгови, како и брз поврат на повеќе платениот данок кон фирмите и граѓаните. Од УЈП нагласуваат дека преку засилени анализи на ризик и контроли ќе продолжат да ја унапредуваат даночната усогласеност со цел да се обезбедат стабилни и сигурни јавни приходи во државниот буџет. Собранието на пленарна седница ја разгледа Фискалната стратегија за периодот 2027-2031 година. Овој стратешки документ, подготвен од Министерството за финансии и усвоен од Владата, има за цел да обезбеди одржливи и стабилни јавни финансии на среден и долг рок, да спроведе постепена фискална консолидација и да ги ублажи ефектите од енергетската и ценовната нестабилност, истовремено поттикнувајќи одржлив економски раст и зголемување на отпорноста на идни кризи.
Фискалната стратегија во целост се темели на четири основни принципи кои вклучуваат фискална одговорност и дисциплина, фазна и предвидлива консолидација за да се избегнат економски шокови, социјална правичност преку заштита на најранливите категории граѓани од кризите и целосна отчетност со јасно дефинирани механизми за следење на трошењата.
Во однос на даночната политика, заменик-министерот за финансии Николче Јанкуловски пред пратениците истакна дека главниот фокус ќе биде ставен на намалување на сивата економија и поголема наплата на средствата во државниот буџет. Ова ќе се реализира преку масовна дигитализација и воспоставување поефикасен даночен систем со цел секој праведно да ги плаќа своите обврски. Тој порача дека управувањето со јавниот долг ќе биде строго контролирано, обезбедувајќи ги неопходните средства за дефицитот, за старите долгови што достасуваат и за проектно финансирање без притоа да се загрози макроекономската стабилност.
Еден од најзначајните долгорочни ефекти на стратегијата е планираното постепено намалување на буџетскиот дефицит како процент од бруто-домашниот производ (БДП). Проекциите предвидуваат фискалната консолидација да го спушти дефицитот од 3,5% во 2027 година, на точно 3,0% во 2028 година, за на крајот да се сведе на ниво од 2,8% до 2029 година.
Во периодот од 2027 до 2031 година се очекува постепено динамизирање на економската активност во земјава и постигнување на просечна стапка на раст од 4%. Носител на овој раст и клучен инструмент на фискалната политика ќе бидат капиталните расходи кои ќе ја зголемат продуктивноста преку големи вложувања во патна и железничка инфраструктура, енергетски капацитети, водоводни системи и социјални објекти.
Дополнителен придонес за економскиот развој се очекува од поддршката за иновации кај домашните компании, привлекувањето на нови странски директни инвестиции, реформите во деловното окружување и пазарот на труд, како и дигитализацијата на јавните услуги. Голема улога во овој процес ќе има и Планот за раст на Европската Унија за Западен Балкан, под услов да се стабилизираат инфлациските притисоци и да зајакне економијата кај главните меѓународни трговски партнери на земјата. Просечната месечна исплатена нето-плата по вработен во март 2026 година изнесуваше 48.433 денари, што претставува раст од 8,2% во споредба со истиот месец претходната година. Најновите податоци на Државниот завод за статистика покажуваат нагорен тренд на примањата кај граѓаните, кој во најголем дел е придвижен од неколку клучни стопански сектори.
Ова годишно зголемување се должи, пред сè, на повисоките плати во секторите транспорт и складирање, каде е забележан раст од 15,6%, потоа во дејностите во врска со недвижен имот со скок од 12,2%, како и во секторот информации и комуникации, каде нето-платата пораснала за 11,6%.
Позитивен тренд е забележан и на месечно ниво, односно во споредба со претходниот месец годинава. Во овој контекст, вработените во транспортот и складирањето добиле за 10,9% повисоки мартовски плати, кај недвижностите зголемувањето изнесува 9,1%, додека во ИКТ секторот платите пораснале за 8,5%.
Паралелно со нето-примањата, регистриран е соодветен раст и кај бруто-платите. Просечната месечна исплатена бруто-плата по вработен во март 2026 година изнесуваше 72.818 денари, што е за 8,3% повеќе во однос на март 2025 година.
Главни социјално-економски двигатели за растот на бруто-платата на годишно ниво се истите три сектори, каде предводи транспортот и складирањето со раст од 15,9%, по што следуваат недвижностите со 12,1% и информациите и комуникациите со 11,3%. На месечно ниво, бруто-платата во овие дејности бележи зголемување од 11,2%, 8,7% и 7,9% соодветно. 
