Стопан Лого
Најнови
Економија
Финансии
Македонија
Регион
Свет
Квиз
Контакт
Најнови
Економија
Финансии
Македонија
Регион
Свет
Контакт
Услови
За Нас
Импресум

Економија

Ревизорски извештај: ЕСМ и МЕПСО не ги исполнуваат обврските за енергетска транзиција
Ревизорски извештај: ЕСМ и МЕПСО не ги исполнуваат обврските за енергетска транзиција
Македонската енергетска транзиција, која треба да обезбеди енергетска сигурност и да ги исполни меѓународните обврски за декарбонизација, се соочува со сериозни предизвици. Ова се заклучоците од ревизорскиот извештај на Државниот завод за ревизија на тема „Зелена транзиција преку промовирање на обновливи извори на енергија“. Извештајот открива дека и покрај стратешките планови и реформските напори, енергетските компании АД ЕСМ и АД МЕПСО не успеваат да ги обезбедат неопходните услови за целосна имплементација на зацртаната политика. АД ЕСМ, најголемиот производител на електрична енергија, не успеал да изгради нови големи капацитети кои би ги замениле термоелектраните на јаглен, кои треба да се затворат до 2030 година. И покрај изградбата на Фотоволтаичната електрана Осломеј 3 од 100 MW преку јавно-приватно партнерство, како и ФЕЦ Осломеј 1 од 10 MW, која сè уште не е оперативна, недостасуваат сериозни инвестиции. Дополнително, компанијата работи со загуба бидејќи производната цена на електрична енергија е повисока од цената по која ја продава на универзалниот снабдувач. Ова ја доведува во прашање финансиската одржливост на ЕСМ и целата реформа за зелена транзиција. Операторот на електропреносниот систем, АД МЕПСО, се соочува со сериозни технички проблеми. Компанијата не може да одобри бројни барања за приклучок на нови инвеститори во обновливи извори на енергија, бидејќи мрежата не е доволно развиена. Извештајот посочува и на застој во клучниот регионален проект за изградба на далекуводот 400 kV кон Албанија, дел од Коридор 8, кој е на листата на приоритетни проекти на Енергетската заедница и е започнат уште во 2015 година. Иако Владата го усвои Планот за енергија и клима со амбициозни цели за 2030 година, вклучувајќи учество од 38% на обновливите извори на енергија во крајната потрошувачка, ДЗР утврди дека не се изработуваат извештаи за следење на неговата имплементација. Ова значи дека не постои соодветен мониторинг врз спроведувањето на политиките. Извештајот забележува дека и покрај значајните меѓународни чекори, како што се усвојувањето на Патоказот за праведна транзиција и потпишувањето на декларацијата за формирање на Инвестициската платформа за праведна енергетска транзиција (JETIP), со одобрени средства од 85 милиони долари, реализацијата на проектите е бавна. Владата формираше Совет за следење на овие планови, а Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини има подготвено нацрт-листа на проекти во вредност од над 1,8 милијарди евра, но ревизорскиот извештај алармира дека стратешките документи не се доволни без конкретна акција на терен. Во 2024 година, термоелектраните сè уште учествуваат со 38,4% од вкупното производство на електрична енергија, што ја потенцира нивната клучна улога, но и нивната позиција како најголеми загадувачи. Истовремено, законската обврска ЕСМ да продава дел од своето производство на универзалниот снабдувач по цена пониска од производствената, дополнително ги продлабочува финансиските проблеми.
Вучиќ се сретна со кинескиот претседател Си Џинпинг, во фокусот е економската соработка
Вучиќ се сретна со кинескиот претседател Си Џинпинг, во фокусот е економската соработка
Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, во Пекинг се состана со претседателот на Народна Република Кина, Си Џинпинг. Вучиќ ја изрази својата длабока благодарност за континуираната поддршка и искреното пријателство што Кина ѝ го дава на Србија, нагласувајќи дека двете земји се „челични пријатели“. Вучиќ упати благодарност до Си Џинпинг за топлиот пречек, гостопримството и поддршката, која била особено важна во најтешките моменти за Србија. Тој истакна дека Кина е искрен и доверлив партнер и дека Србија никогаш нема да ја заборави помошта од економски, медицински и политички аспект. Една од главните теми на средбата беше економската соработка. Вучиќ се заблагодари за зголемената трговска размена, која достигна рекордно ниво благодарение на иницијативите на претседателот Си и Договорот за слободна трговија. Посебно внимание беше посветено на инфраструктурните проекти, меѓу кои и меѓународната железничка линија Белград–Будимпешта, за која беше најавено дека ќе биде пуштена во сообраќај за само 15 дена. Вучиќ упати и посебна благодарност за инвестициите на кинеските компании во Србија и изрази надеж за нови вложувања во иднина. Ова, како што нагласи, е од голема важност за економскиот развој на земјата.
Тојота ќе произведува ново електрично возило во Чешка, најавена инвестиција од 680 милиони евра
Тојота ќе произведува ново електрично возило во Чешка, најавена инвестиција од 680 милиони евра
Тојота најави дека ќе започне со производство на ново електрично возило во својата фабрика во Колин, Чешка. Ова е прво производство на целосно електрично возило во европска фабрика на Тојота, што претставува значајна пресвртница за компанијата и за Чешка. Објавата беше направена на церемонија во Прага, на која присуствуваа чешкиот премиер Петр Фијала и претседателот на „Тојота мотор Европа“, Јошихиро Наката. За да се овозможи производството, фабриката во Чешка ќе биде проширена од 152.000 на 173.000 квадратни метри. Планирани се нови погони за бојадисување и заварување, како и посебна единица за склопување на батерии. Вкупната инвестиција на Тојота во проектот изнесува околу 680 милиони евра, од кои чешката Влада ќе учествува со 64 милиони евра за финансирање на погонот за склопување на батерии. Овој потег е дел од стратегијата на Тојота за постигнување јаглеродно неутрално работење во Европа до 2040 година.
Сијарто: Брисел греши во етикетирањето на Кина како „системски ривал“ на ЕУ
Сијарто: Брисел греши во етикетирањето на Кина како „системски ривал“ на ЕУ
Министерот за надворешни работи на Унгарија, Петер Сијарто, на социјалната мрежа Икс го критикуваше ставот на Европската Унија кон Кина. Тој ја отфрли карактеризацијата на Кина како „системски ривал“ на ЕУ, нагласувајќи дека соработката нуди значителни придобивки и можности за Европа. „Брисел греши кога ја нарекува Кина „системски ривал“ на ЕУ. Соработката со Кина нуди големи придобивки и можности за Европа“, напиша Сијарто. Тој додаде дека западноевропските и кинеските компании взаемно го поттикнуваат успехот на двете страни. Сијарто истакна дека за Унгарија, двата најважни партнери надвор од Европа се САД и Кина. Тој јасно го изрази унгарскиот интерес за добра соработка меѓу Вашингтон и Пекинг. Тој ја заврши својата објава со порака дека Унгарија ќе продолжи да гради врски и со Истокот и со Западот, бидејќи верува во глобална соработка, а не во поделба.
Македонија со раст на БДП од 3,4% во второто тримесечје
Македонија со раст на БДП од 3,4% во второто тримесечје
Државниот завод за статистика денеска објави дека бруто-домашниот производ (БДП) во второто тримесечје од 2025 година забележал реален раст од 3,4% во однос на истиот период лани. Во второто тримесечје од 2025 година, поголем пораст е забележан во секторите: Градежништво од 7.3 %, Трговија на големо и трговија на мало; поправка на моторни возила и мотоцикли; Транспорт и складирање; Објекти за сместување и сервисни дејности со храна од 6.0 % и Рударство и вадење на камен; Преработувачка индустрија; Снабдување со електрична енергија, гас, пареа и климатизација; Снабдување со вода; отстранување на отпадни води, управување со отпад и дејности за санација на околината од 3.9 %. Финалната потрошувачка на домаќинствата, вклучувајќи ги и непрофитните институции кои им служат на домаќинствата, во второто тримесечје од 2025 година, номинално расте за 6.1 %, а нејзиното учество во структурата на бруто-домашниот производ е 68.5 %. Во истиот период извозот на стоки и на услуги номинално е зголемен за 6.4 %, а увозот на стоки и на услуги исто така бележи зголемување во номинален износ од 7.3 %. Според сезонски и календарски прилагодените податоци, стапката на раст на бруто-домашниот производ во второто тримесечје од 2025 година во однос на второто тримесечје од 2024 година е 3.2 %.
„Визер“ воведува пет нови авиолинии од Скопје и Охрид
„Визер“ воведува пет нови авиолинии од Скопје и Охрид
Министерот за транспорт Александар Николоски и извршниот директор на авиокомпанијата „Визер“ денеска на прес-конференција најавија воведување на пет нови авиолинии од меѓународните аеродроми во Скопје и Охрид. Како што истакна министерот Николоски, се воведуваат три нови линии од Охрид и две од Скопје. Од охридскиот аеродром се воведуваат следниве дестинации: - Катовице, Полска — од 28 јуни 2026 година. - Вроцлав, Полска — од 28 јуни 2026 година. Од скопскиот аеродром се додаваат две нови линии: - Наполи, Италија — од 6 април 2026 година. - Будимпешта, Унгарија — од 6 април 2026 година. Освен новите линии, „Визер“ најави и зголемување на капацитетот на скопскиот аеродром. Авиокомпанијата ќе донесе шест авиони кои трајно ќе бидат стационирани во Скопје, со можност бројот да се зголеми на седум или осум во иднина. Ова е значајно зголемување од досегашните четири авиони. „Визер“ исто така ќе ги замени постојните авиони Airbus A320 со најновиот модел Airbus A321neo. Новите авиони се најмодерни во светот, со помало загадување и помала бучава, а имаат и поголем капацитет од 239 седишта, наспроти 180-те на претходните модели. Ова ќе значи зголемување на капацитетот на скопскиот аеродром за околу 50%, нудејќи вкупно 3,3 милиони седишта. Дополнително, бројот на вработени во „Визер“ во Македонија, кој моментално изнесува околу 200 лица, се планира да се зголеми за најмалку уште 100.
Поставен камен-темелник на нов малопродажен објект на „Лидл“ во општина Аеродром
Поставен камен-темелник на нов малопродажен објект на „Лидл“ во општина Аеродром
Премиерот Христијан Мицкоски денеска го означи почетокот на изградбата на нов малопродажен објект на германскиот ланец маркети „Лидл“ во општина Аеродром. На свеченото поставување на камен-темелникот, премиерот изјави дека проектот бил закочен, но е меѓу првите што неговата влада ги одблокирала во изминатите 15 месеци. Новиот објект ќе има вкупна површина од 3.438 квадратни метри, од кои 1.200 квадратни метри ќе бидат наменети за модерен продажен салон. За потрошувачите ќе бидат достапни и 57 паркинг места. „Особено ме радува што менаџментот на „Лидл“ ја прифати нашата забелешка за зголемување на застапеноста на домашното производство и македонските производи на полиците на „Лидл““, рече Мицкоски. Во 2024 година, извозот на македонски производи преку „Лидл“ изнесувал околу 5 милиони евра, а според неформални разговори со менаџментот, се очекува оваа бројка да се удвои и да достигне 10 милиони евра. Премиерот ја искористи можноста да ги охрабри македонските претприемачи да ги приспособат своите производи на стандардите на „Лидл“, бидејќи тоа ќе им овозможи да се пласираат на пазарите во соседните земји и онаму кадешто Лидл ќе има потреба од квалитетни производи.
Инфлацијата во еврозоната се зголеми за 2,1% во август
Инфлацијата во еврозоната се зголеми за 2,1% во август
Според Евростат, годишната инфлација во еврозоната се зголеми на 2.1% во август 2025 година, што претставува зголемување од 2.0% забележани во јули. Ова укажува на продолжен притисок врз цените, иако растот е умерен. Во категоријата Храна, алкохол и тутун продолжи да има највисока годишна стапка на инфлација, иако забележа мало забавување, падна на 3.2% во август од 3.3% во јули. Инфлацијата во секторот на услуги исто така се намали, достигнувајќи 3.1% во август, во споредба со 3.2% во јули. Цените на Неенергетски индустриски стоки останаа стабилни, со годишна стапка на инфлација од 0.8%, непроменета од јули. Цените на енергијата продолжија да паѓаат, но со побавна стапка. Годишната стапка беше -1.9% во август, што е помало намалување во споредба со -2.4% во јули. Ова забавување на падот на цените на енергијата придонесе за севкупното зголемување на инфлацијата.
Српскиот БДП со скромен раст од 2,1% во вториот квартал
Српскиот БДП со скромен раст од 2,1% во вториот квартал
Според податоците од Државниот завод за статистика на Србија, бруто домашниот производ (БДП) во вториот квартал на 2025 година забележа реален раст од 2,1% во споредба со истиот период од претходната година. Анализата на економските сектори покажува дека најголем раст на бруто додадената вредност е забележан во секторот информации и комуникации (5,9%), по што следи индустријата и секторот за водоснабдување и управување со отпадни води (3,0%). Од друга страна, секторот градежништво забележа значителен пад од 16,1%, што претставува најголемо намалување меѓу сите сектори. Кога се разгледуваат компонентите на БДП, најголем раст има кај увозот на стоки и услуги (9,8%), а потоа и кај извозот на стоки и услуги (4,6%). Раст е забележан и кај финалната потрошувачка на домаќинствата (3,0%), непрофитните институции (3,8%) и државата (3,7%). Единствено кај бруто инвестициите во основни средства е забележан пад од 4,0%. Сезонски приспособените податоци покажуваат раст на БДП од 1,1% во вториот квартал на 2025 година во однос на претходниот квартал.
Сканиа ќе отпушти 750 работници во Шведска
Сканиа ќе отпушти 750 работници во Шведска
Производителот на камиони и автобуси, Сканиа, најави дека ќе укине 750 работни места во Шведска како дел од процесот за реорганизација на компанијата, со цел да се прилагоди на новите пазарни услови и технолошкиот развој. „Светот брзо се менува преку технолошки развој, регионализација и нови пазарни услови. За да останеме силни во иднина, треба да се прилагодиме, да ги развиеме нашите начини на работа и да разгледаме како сме организирани. Ова е тешка, но неопходна одлука за да се зајакне конкурентноста на Сканиа и да продолжиме да ја водиме промената кон одржлив транспортен систем“, изјави Кристијан Левин, претседател и извршен директор на Сканиа. Најавата за отпуштања, која не ги вклучува вработените од производството, најмногу ќе погоди две организациски единици: човечки ресурси и комерцијалните оддели. Од вкупно 750 позиции, околу 400 се однесуваат на одделот за човечки ресурси, додека 350 се во рамките на комерцијалните функции за продажба, маркетинг и операции. Џина Талберг, извршен потпретседател и раководител на одделот за луѓе и култура во Сканиа, истакна дека целта е трансформацијата да се изврши „со почит и ефикасно за сите вработени, истовремено градејќи организација подобро подготвена за иднината“. Во моментов се во тек консултации со синдикатите, а компанијата уверува дека процесот ќе се спроведе со голема грижа и почит кон сите засегнати.
Претходна
Следна
Најнови
Економија
Финансии
Македонија
Регион
Свет
Услови
За Нас
Импресум
Сите права задржани 2026 © Stopan.mk