Компанијата ВДЛ Бус Македонија започнува со третата фаза од својот инвестициски циклус, во рамките на која ќе започне производство на целосно нов модел на автобус во фабриката во ТИРЗ Скопје 2. Оваа нова развојна фаза беше во фокусот на денешната средба меѓу директорот на Дирекцијата за ТИРЗ, Гоце Димовски, и генералниот директор на ВДЛ Бус Македонија, Аврам Стојчевски. Новиот инвестициски чекор ќе тежи повеќе од 5 милиони евра, а со проширувањето на производствените капацитети планирано е отворање на 150 нови, висококвалификувани работни места во зоната Бунарџик.
Директорот на ТИРЗ, Гоце Димовски, потенцираше дека растот и проширувањето на капацитетите на компаниите кои веќе работат кај нас е најсилен доказ за квалитетот на деловната клима во Македонија. Тој нагласи дека Дирекцијата останува посветен партнер кој преку брза институционална поддршка активно ќе ги следи потребите на инвеститорот со цел третата фаза да се реализира без никакви пречки. На средбата беше детално разгледан оперативниот план за воведување на новата линија за склопување на новиот модел на автобуси.
Ова проширување доаѓа по големата трансформација на компанијата, која во април годинава официјално го промени своето име. Како дел од поширокиот процес на реструктуирање, претпријатието кое претходно беше познато под името ВДЛ Ван Хоол Македонија, од април продолжи да работи како ВДЛ Бус Македонија. Оваа промена го означи почетокот на новата развојна стратегија на групацијата во земјава, насочена кон модернизација и зајакнување на конкурентноста. Новиот проект за производство на нов автобус се очекува не само да го зголеми извозот од зоните, туку и да донесе нови современи технологии и знаења за домашниот кадар. Министерката за енергетика, рударство и минерални суровини, Сања Божиновска, ја посети хидроелектраната „Глобочица“, каде заедно со директорот на ХЕЦ „Црн Дрим“, д-р Гоце Божиновски, направи увид во работата на овој клучен енергетски капацитет и ги разгледа плановите за претстојниот голем инвестициски циклус.
ХЕЦ „Глобочица“ во првата половина од 2026 година испорача 120 GWh електрична енергија во системот, што е за речиси 19% повеќе од планираното за овој период. Со овој одличен резултат, централата веќе реализираше околу 80 проценти од своето вкупно годишно планирано производство.
Министерката најави дека ова лето започнува третата фаза од ревитализацијата на ХЕЦ „Црн Дрим“, каде најголемиот дел од инвестициите ќе бидат насочени токму кон „Глобочица“ и соодветната ХЕЦ „Шпилје“. Овие капитални зафати вклучуваат комплетна замена на генератори, ротори, лежишта и блок-трансформатори, како и модернизација на хидромеханичката опрема со цел да се зголеми работниот век и ефикасноста на постројките.
Паралелно со модернизацијата, веќе се разработуваат и идни развојни проекти. Меѓу нив се изградбата на втори фази „Глобочица 2“ и „Шпилје 2“, поставување на пловечка фотонапонска електрана на акумулацијата Шпилје, како и нов дигитален систем за автоматска контрола и далечинско управување со нивото на Охридското Езеро и реката Црн Дрим.
ХЕЦ „Глобочица“ е пуштена во употреба во 1965 година и досега има произведено над 10.500 GWh струја. Преку претходните фази на модернизација нејзината моќност веќе е зголемена од почетните 34,5 на денешните 42,5 MW. Министерката Божиновска порача дека вложувањето во домашните капацитети директно ја намалува зависноста на државата од скап увоз на струја и ја зајакнува енергетската независност. Според Државниот завод за статистика, во мај земјава ја посетиле вкупно 131.723 туристи, кои оствариле 236.727 ноќевања. Странските гости соочинуваат дури 81% од вкупниот број туристи, додека домашните учествуваат со 19%.
Слична е структурата и кај остварените ноќевања, од вкупните 236.727 ноќевања, 75,8% им припаѓаат на странските туристи, а преостанатите 24,2% се од домашните посетители. Традиционално, најбројни меѓу странските гости во мај биле туристите од Турција (34.681), по што следуваат посетителите од Германија (9.578), Србија (7.605) и од Бугарија (4.858).
Во првите пет месеци од годинава (периодот јануари-мај 2026), во споредба со истиот период лани, вкупниот број на туристи бележи умерен раст од 2,6%. Овој раст во целост се должи на странските туристи, каде што е евидентиран скок од 4,9%, додека кај домашните туристи има пад од 4,4%. Кај вкупниот број на ноќевања во првите пет месеци е забележан минимален раст од 1%, при што кај странските гости ноќевањата се зголемени за 3,3%, а кај домашните се намалени за 4,1%. Изградбата на гасоводниот интерконектор меѓу Македонија и Грција влегува во поинтензивна фаза со засилена динамика на терен. По координираните состаноци меѓу Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини, домашниот оператор НОМАГАС и грчкиот оператор ДЕСФА, на терен е регистриран видлив напредок, а крајната цел е стратешкиот проект да биде целосно завршен во текот на следната година.
Министерката за енергетика, Сања Божиновска, заедно со менаџерските тимови на НОМАГАС и ДЕСФА, изврши директен увид во градежните активности долж трасата. Според информациите од изведувачот, на терен веќе се завршени 95 проценти од процесот на експропријација и се расчистени околу 85 отсто од предвидената траса. Покрај тоа, целосно е завршено производството на сите цевки за проектот, при што веќе се испорачани 34 километри цевки, а 21 километар се веќе распоредени на самата локација.
Досегашните градежни работи опфаќаат успешно заварување на 13,7 километри цевковод и положување на над 6.300 метри цевки во земја. Паралелно со ова, комплетирани се шест од вкупно седумте планирани подпатни премини, а набавени се и околу 65 отсто од потребната придружна опрема и блок-станици. За дополнително забрзување на процесот, изведувачот на терен е опремен со нови автоматски машини за заварување.
Како што истакна министерката Божиновска, овој интерконектор е клучен за енергетската безбедност и економската стабилност на државата. Со неговата финализација, земјата ќе добие нов влез за природен гас, пристап до повеќе различни извори на снабдување и вистинска диверзификација, што ќе придонесе за долгорочна енергетска сигурност и посилно поврзување со европската енергетска мрежа. Државниот завод за статистика (ДЗС) објави дека во мај се издадени 340 одобренија за градење, што претставува пад од 27,5% во споредба со истиот месец од претходната година. Надолна тенденција бележи и предвидената вредност на објектите, која изнесува 6.669.367 илјади денари и е за 15,2% помала во однос на мај лани.
Според структурата на издадените одобренија, најголем дел или 229 (67,3%) се наменети за објекти од високоградба. За објекти од нискоградба се издадени 22 одобренија (6,5%), додека преостанатите 89 (26,2%) се за објекти за реконструкција. Гледано низ регионална призма, во мај најмногу одобренија за градење се издадени во Источниот Регион, каде што се евидентирани 76 одобренија.
Како инвеститори на вкупно 340-те објекти, физичките лица се јавуваат во 214 случаи (62,9%), додека деловните субјекти се потпишуваат како инвеститори на 126 објекти (37,1%). Статистичките податоци за овој извештаен период покажуваат дека во рамките на овие одобренија е предвидена изградба на 840 станови, со вкупна корисна површина од 71.561 $м^2$. Државниот завод за статистика (ДЗС) објави дека вкупниот број на вработени лица во Македонија во 2025 година изнесувал 614.334 лица. Гледано според половата структура, од вкупниот број вработени, 330.240 се мажи, додека 284.094 се жени.
Споредено со претходната 2024 година, вкупниот број на вработени на пазарот на труд останал речиси непроменет, односно забележал минимално намалување од 0,1%. Оваа стабилност во вкупната бројка доаѓа како резултат на различните движења по одделни економски сектори.
Главниот фактор за благото намалување е падот на бројот на вработени во секторот Преработувачка индустрија, каде што е регистрирано намалување од 5,2%. Од друга страна, пак, позитивни трендови и зголемување на бројот на вработените се забележани во секторот Објекти за сместување и сервисни дејности со храна за 5,5%, како и во секторот Административни и помошни услужни дејности, каде што растот изнесува 3,3%. Државниот завод за статистика (ДЗС) објави дека цените на угостителските услуги во јуни 2026 година се зголемени за 0,2% во споредба со претходниот месец мај. На годишно ниво, односно во споредба со јуни минатата година, угостителските услуги бележат пораст од 2,6%.
Анализата по специфични групи на производи и услуги покажува дека во јуни, во однос на мај истата година, најголем пораст има кај алкохолните пијалаци со 0,3%. Цените во групите за храна и ноќевања забележаа зголемување од 0,2%, додека кај безалкохолните пијалаци е евидентиран минимален раст од 0,1%.
Податоците на ДЗС за првата половина од годинава покажуваат дека во периодот јануари-јуни 2026 година, во однос на истиот период од минатата година, цените во угостителството се зголемени во просек за 2,8%. Од друга страна, споредено со крајот на минатата година, односно со декември 2025 година, зголемувањето изнесува 0,8%. Најновите податоци на Државниот завод за статистика (ДЗС) покажуваат дека трендот на намалување на бројот на работници во индустрискиот сектор продолжува и во текот на оваа година. Во мај, вкупниот број на работници во индустријата е намален за 2,6% во споредба со истиот месец лани. Овој негативен тренд е уште поизразен на рамниште на првите пет месеци од годинава, па така во периодот јануари-мај 2026 година, во однос на истиот период лани, бројот на вработени во индустријата бележи пад од 3%.
Анализирано по сектори, најсериозен одлив на работна сила во мај е регистриран во секторот рударство и вадење камен, каде што бројот на работници паднал за 7,3%. Клучниот сектор за македонското стопанство, преработувачката индустрија, исто така бележи намалување од 2,5%. Наспроти овие сектори, единствен позитивен придвижувач е секторот за снабдување со електрична енергија, гас, пареа и климатизација, каде што е евидентиран благ раст на бројот на работници од 1%.
Според главните индустриски групи, падот на вработеноста ги зафати речиси сите сегменти. Најголемо кратење на работни места има во групата на нетрајни производи за широка потрошувачка, каде што бројот на работници е намален за 3,6%. Кај интермедијарните производи (освен енергија) падот изнесува 2,7%, кај капиталните производи 2,6%, додека кај енергијата намалувањето е 1,6%. Најмали флуктуации се забележани во групата трајни производи за широка потрошувачка, каде што вработеноста се намалила за минимални 0,6%.